«Six – seveeeeen/ 6-7»:
Η «Λέξη της Χρονιάς» για το 2025
Δρ
Πολύβιος Ν. Πρόδρομος, Φιλόλογος MA, PhD,
Συγγραφέας των εκδόσεων Πατάκη
Κάθε
χρόνο, το Dictionary.com παρουσιάζει τη «Λέξη
της Χρονιάς» μαζί με μια βραχεία λίστα υποψηφίων, οι οποίες αποτυπώνουν αντιπροσωπευτικές
τάσεις στη χρήση της
γλώσσας και στον πολιτισμό της εποχής. Με τον τρόπο αυτό, οι λέξεις αυτές
λειτουργούν ως γλωσσικά τεκμήρια της εποχής, αντανακλώντας κοινωνικές τάσεις
και γεγονότα που καθόρισαν τη χρονιά. Για
το 2025, η φράση «six-seven» ή «6-7» αναδείχθηκε ως «Λέξη της Χρονιάς». «Ίσως το πιο χαρακτηριστικό γνώρισμα του 6 7
είναι ότι δεν ορίζεται. Είναι ανούσιο, πανταχού παρόν και παράλογο. Με άλλα
λόγια, έχει όλα τα γνωρίσματα του brainrot», επισημαίνει το Dictionary.com. Σύμφωνα με την ίδια πηγή, η επιλογή αυτή προέκυψε έπειτα από ανάλυση εκτενών συνόλων
δεδομένων - όπως ειδησεογραφικοί τίτλοι, τάσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης
και αποτελέσματα μηχανών αναζήτησης - με στόχο τον εντοπισμό λέξεων που
επηρέασαν τον δημόσιο λόγο, τόσο στο διαδίκτυο όσο και στην καθημερινή
επικοινωνία.
Η
αρχική εμφάνιση του «6–7» αποδίδεται
στο τραγούδι Doot Doot (6 7) του ράπερ Skrilla
(2024). Σε αυτό το μουσικό κομμάτι, οι αριθμοί 6 και 7 εμφανίζονται χωρίς
κάποιο φανερό σημασιολογικό φορτίο -
τουλάχιστον όχι με τον τρόπο που θα το περιμέναμε σε μια παραδοσιακή
πρόταση ή έκφραση. Λειτουργούν περισσότερο ως ηχητικό σήμα, ένα σύντομο
απόσπασμα («snippet») που τραβά την προσοχή και εντυπώνεται εύκολα στη μνήμη. Η
σύνδεσή του με τον NBA playmaker LaMelo Ball λειτούργησε ως καθοριστικός
παράγοντας ενίσχυσης της αναγνωρισιμότητάς του. Σε πλατφόρμες όπως το TikTok και το
Instagram, το «6–7» άρχισε να εμφανίζεται ως soundtrack σε βίντεο των λεγόμενων
“basketball edits”, κυρίως σε στιγμιότυπα με τον ίδιο, ο οποίος έχει ύψος 6
πόδια και 7 ίντσες. Ωστόσο, παρά το γεγονός ότι το «6–7» γεννήθηκε/διαδόθηκε στο διαδίκτυο
(TikTok, edits, trends), η χρήση του
τελικά γίνεται κυρίως εκτός διαδικτύου, δηλαδή στην καθημερινή, προφορική επικοινωνία.
Το
«six-seven»
έχει πλέον ενσωματωθεί στη γλώσσα της Gen
Alpha, κατά τρόπο ανάλογο με
εκείνον μέσω του οποίου οι millennials
υιοθέτησαν εκφράσεις όπως «LOL» και
«YOLO». Η φράση «six-seven», που
χρησιμοποιείται από παιδιά και εφήβους συχνά με ανοδικό επιτονισμό (uptalk) - στοιχείο που ενισχύει τον
επιτελεστικό και παιγνιώδη χαρακτήρα της - συνοδεύεται από μια χαρακτηριστική
χειρονομία: οι παλάμες στρέφονται προς τα πάνω και κινούνται εναλλάξ πάνω–κάτω,
σαν ζυγαριά. Η γλωσσική εκφορά και οι
σωματικές κινήσεις λειτουργούν ως ένα,
αδιάσπαστο σύνολο που συμβάλλει από κοινού στην παραγωγή νοήματος· υπό
την έννοια αυτή μιλάμε για ενσώματη γλώσσα (embodied language) και, ευρύτερα, ενσώματο γραμματισμό (embodied literacy).
Η ταχύτητα με την οποία διαδίδεται, το πώς εμφανίζεται παντού σχεδόν
ταυτόχρονα, δείχνει πόσο εύκολα οι πλατφόρμες μετατρέπουν ένα στιγμιαίο αστείο
σε μαζική συμπεριφορά. Σε αυτό το πλαίσιο,
δεν προκαλεί εντύπωση ότι η φράση απέκτησε και εμπορική αξιοποίηση. Στις
6 και 7 Νοεμβρίου, από τις 6 έως τις 7 μ.μ., τα McDonald’s στα Ηνωμένα Αραβικά
Εμιράτα μοίραζαν πακέτα «six-seven» nuggets: μια συσκευασία που φαινόταν
εξάδα, αλλά περιείχε 7 τεμάχια. Η καμπάνια εκμεταλλεύτηκε τη μαζική
αναγνωρισιμότητα της φράσης, μετατρέποντάς την από σύνθημα σε διαφημιστικό
τρικ. Από την άλλη, έχει κατακλύσει
τον νεανικό λόγο με μια ένταση ασυνήθιστη, ενώ, την ίδια στιγμή, αντιστέκεται
πεισματικά στη σταθερή σημασιοδότηση. Μπορεί να σημαίνει «έτσι κι έτσι» «ίσως έτσι,
ίσως αλλιώς» ή και απολύτως τίποτα. Η αξία της, όμως, δεν βρίσκεται στο
νοηματικό της περιεχόμενο, αλλά στο ότι δημιουργεί σύνδεση, ενεργοποιεί αμοιβαία αναγνώριση και σηματοδοτεί ένταξη σε μια κοινότητα, ιδιαίτερα σε νεανικά
περιβάλλοντα. Ο Malinowski
(1923), στο δοκίμιό του «Το πρόβλημα του νοήματος στις πρωτόγονες γλώσσες»,
υποστήριξε ότι, σε συνθήκες κοινωνικής συνύπαρξης μεγάλο μέρος της ομιλίας των
ανθρώπων δεν στοχεύει ουσιαστικά στη μετάδοση πληροφορίας. Αναφορές στην υγεία,
σχόλια για τον καιρό ή διαπιστώσεις αυτονόητων πραγμάτων - λόγος «για το
τίποτα» - δεν ανταλλάσσονται για να
ενημερώσουν ή να εκφράσουν μια σκέψη, αλλά λειτουργούν ως μέσα δημιουργίας και
ενίσχυσης κοινωνικών δεσμών και διατήρησης της συντροφικότητας. Χαρακτήρισε δε, αυτού του
τύπου τις εκφράσεις ως εκδηλώσεις
«φατικής» επικοινωνίας (phatic communication),
δηλαδή επικοινωνίας που λειτουργεί κυρίως ως μηχανισμός κοινωνικής σύνδεσης. Αν μεταφέρουμε αυτή τη λογική στο «6-7», βλέπουμε ότι λειτουργεί ως νεανικός φατικός κώδικας ενισχυμένος
από επιτέλεση: με μια φράση/δύο αριθμούς και μια χειρονομία, συγκροτεί μια αίσθηση κοινότητας τη δεδομένη στιγμή. Το «6–7»,
λοιπόν, μάς θυμίζει ότι η γλώσσα δεν είναι απλώς εργαλείο
μετάδοσης περιεχομένου, αλλά λειτουργεί και ως
μηχανισμός συγκρότησης συλλογικής ταυτότητας, εντάσσοντας τους συμμετέχοντες σε
ένα κοινό «εμείς». Μας δείχνει ότι,
η επικοινωνία δεν είναι μόνο πληροφορία· είναι τελετουργία, παιχνίδι,
συμμετοχή. Και υπό αυτό το πρίσμα, το «six-seven» παύει να
εκλαμβάνεται ως απλό «brain rot».
Το «6-7» δεν «λέγεται» απλώς: επιτελείται. Η δύναμή του δεν είναι λεκτική, αλλά κοινωνική και επιτελεστική. Δεν αρκεί, λοιπόν, να
«γνωρίζει» κανείς τη φράση· χρειάζεται να την αποδώσει σωστά, με τον κατάλληλο τόνο και τη σωστή χειρονομία.
Η επιτυχία της επιτέλεσης είναι
αυτή που εξασφαλίζει τη συμμετοχή
στο επικοινωνιακό «παιχνίδι». Και εδώ
αναδεικνύεται καθαρά ο μηχανισμός in-group/out-group: όποιος το κατανοεί (ή, έστω,
μπορεί πειστικά να προσποιηθεί ότι το κατανοεί) αναγνωρίζεται ως «εντός», ενώ
όποιος δεν διαθέτει τον σχετικό κώδικα παραμένει «εκτός». Εκφράσεις όπως το «6-7» λειτουργούν ως γλωσσικοί δείκτες
γενεακής διαφοροποίησης, επιτρέποντας στους νέους να σηματοδοτήσουν την
αποστασιοποίησή τους από τις παλαιότερες γενιές, ενώ ταυτόχρονα ενισχύουν την
αίσθηση συλλογικής ταυτότητας και αλληλεγγύης εντός της ίδιας γενεακής κοινότητας. Η έντονη απορία ή
ακόμη και η ενόχληση των ενηλίκων δεν συνιστά απλώς μια «παρεξήγηση»· συχνά
αντανακλά τη σύγκρουση ανάμεσα σε μια κανονιστική αντίληψη, σύμφωνα με την
οποία η γλώσσα οφείλει να υπηρετεί σαφές νόημα, και στην περιγραφική προσέγγιση
που ερμηνεύει τις πραγματικές χρήσεις της γλώσσας και τις κοινωνικές
λειτουργίες που πραγματώνουν οι συμμετέχοντες σε συγκεκριμένες επικοινωνιακές
περιστάσεις.
Τέλος, υπάρχει και μια ψυχολογική πλευρά που κάνει το «6-7» ιδιαίτερα ελκυστικό. Τα παιδιά και
οι έφηβοι σήμερα ζουν μέσα σε υπερπληθώρα ερεθισμάτων, απαιτήσεων και
αξιολογήσεων. Καλούνται να εξηγούν, να αιτιολογούν, να αποδίδουν, να
«δικαιολογούν» συνεχώς. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, μια φράση που δεν απαιτεί εξήγηση
λειτουργεί σαν ανάσα· μια μικρή «σπατάλη»
λόγου που γίνεται παιχνίδι, μια μικρή «ανταρσία», μια στιγμιαία απόδραση
από την υποχρέωση της σοβαρότητας. Η
χαρά του «άχρηστου» - του λόγου που δεν υπηρετεί στόχο - αποκτά πραγματική αξία
ακριβώς επειδή αντιστέκεται στο διαρκές «πρέπει». Δεν είναι τυχαίο,
άλλωστε, ότι τέτοιες εκφράσεις ανθίζουν σε χώρους ρουτίνας και κόπωσης, όπως η
σχολική αίθουσα στο τέλος της ημέρας.
Κατά την γνώμη
μας, το «six-seven»
δεν χρειάζεται να αντιμετωπιστεί ως γρίφος που «ζητά λύση». Είναι, μάλλον, ένα
παράδειγμα του πώς η ψηφιακή εποχή παράγει φράσεις που επιβιώνουν όχι επειδή
μεταφέρουν περιεχόμενο, αλλά επειδή οργανώνουν σχέσεις. Ένα σύνθημα που μπορεί να μην σημαίνει
τίποτα, αλλά κάνει κάτι πολύ συγκεκριμένο·
συνδέει, εντάσσει, συγχρονίζει το «εμείς» της στιγμής. Μια στιγμιαία εκτόνωση, ένα
μικρό τελετουργικό ομάδας. Και αυτό, όσο παράδοξο κι αν ακούγεται, είναι
συχνά πιο ισχυρό από οποιονδήποτε ορισμό.
Δρ Πολύβιος Ν. Πρόδρομος MA,PhD
Καθηγητής Νεοελληνικής Γλώσσας και Λογοτεχνίας
Συγγραφέας των εκδόσεων Πατάκη
Πηγή:
Οι δευτερεύουσες αιτιολογικές προτάσεις που ακολουθούν απρόσωπες εκφράσεις ψυχικού πάθους (δεινόν ἐστι, θαυμαστόν ἐστι κ.λπ.) λειτουργούν ως υποκείμενο αυτών.
Εισάγονται με το εἰ, όταν δηλώνεται υποθετική αιτιολογία.